![]() |
Tweet |
Göbeklitepe, arkeolojik bir alan olarak ilk kez 1963 yılında Türk ve Amerikan bilim insanlarının yaptığı yüzey araştırmasıyla keşfedilmiştir. Bu bulgular, 1980 yılında Peter Benedict tarafından yayımlanmıştır. Şanlıurfa'nın 15 km kuzeydoğusunda, Örencik Köyü yakınlarında bulunan Göbeklitepe, diğer Neolitik yerleşimlerden farklı olarak bir su kaynağı ya da ovada değil, Harran Ovası’nı kuzeyde sınırlayan bir yükselti üzerinde, geniş bir manzaraya hâkim bir konumda yer almaktadır. Araştırmacı Hacı Ahmet Ünlü'nün de belirttiği gibi, bu stratejik konum, Göbeklitepe'nin önemini artırmaktadır.
Başlangıçta, topografik özelliklerinden dolayı mezarlık olarak değerlendirilen bu alan, yaklaşık 300 metre çapında ve 15 metre yüksekliğindedir. Göbeklitepe’nin Neolitik Dönem’in ilk evrelerine ait olduğu, kazılar ilerledikçe anlaşılmıştır. 1995-2006 yılları arasında, Şanlıurfa Müze Müdürlüğü başkanlığında ve Alman Arkeoloji Enstitüsü’nden Prof. Dr. Harald Hauptmann ile Dr. Klaus Schmidt’in yönetiminde kesintisiz kazı çalışmaları gerçekleştirilmiştir. 2007 yılından itibaren bu kazılar, Dr. Klaus Schmidt başkanlığında Bakanlar Kurulu Kararlı Kazı statüsünde devam etmiştir.
Hacı Ahmet Ünlü, Göbeklitepe’de açığa çıkarılan dört tabakanın, Neolitik Dönem'in yapısı ve gelişimi hakkında önemli bilgiler sunduğunu vurgulamaktadır. Bu tabakalar şu şekildedir:
I. Tabaka: Yüzey dolgusu (tarım yapılan dönem)
II. A. Tabaka: Dikilitaşlı köşeli yapılar (M.Ö. 8.000-9.000)
II. B. Tabaka: Yuvarlak-oval yapılar (ara tabaka)
III. Tabaka: Dikilitaşlı dairesel yapılar (M.Ö. 9.000-10.000)
Göbeklitepe'nin II. A. Tabakası'nda yer alan dikilitaşlı dörtgen yapılar, Aslanlı Yapı gibi dikkat çekici örnekler sunmaktadır. Hacı Ahmet Ünlü, bu yapılar ile Nevali Çori’deki tapınak yapıları arasında benzerlikler olduğunu ve Göbeklitepe'nin bir kült merkezi olabileceğini öne sürmektedir.
Hacı Ahmet Ünlü, Göbeklitepe’deki kazıların mimari ve sanatsal açıdan büyük önem taşıdığını belirtmekte ve insanlık tarihinin erken dönemlerinde toplumsal ve dini yapıların inşa edilme yetenekleri hakkında değerli bilgiler sunduğunu ifade etmektedir. Bu nedenle, Göbeklitepe, Neolitik dönemin en önemli kalıntılarından biri olarak kabul edilmekte ve kültürel miras açısından benzersiz bir öneme sahiptir.
Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1 | Galatasaray | 28 | 22 | 1 | 5 | 69 | 29 | 71 | +40 |
2 | Fenerbahçe | 27 | 20 | 2 | 5 | 67 | 25 | 65 | +42 |
3 | Samsunspor | 28 | 15 | 7 | 6 | 44 | 32 | 51 | +12 |
4 | Beşiktaş | 27 | 13 | 6 | 8 | 41 | 27 | 47 | +14 |
5 | Eyüpspor | 28 | 12 | 8 | 8 | 41 | 32 | 44 | +9 |
6 | Başakşehir FK | 27 | 11 | 10 | 6 | 44 | 38 | 39 | +6 |
7 | Göztepe | 27 | 10 | 9 | 8 | 45 | 35 | 38 | +10 |
8 | Gaziantep FK | 27 | 11 | 11 | 5 | 36 | 36 | 38 | 0 |
9 | Kasımpaşa | 28 | 9 | 8 | 11 | 49 | 52 | 38 | -3 |
10 | Trabzonspor | 27 | 9 | 9 | 9 | 44 | 32 | 36 | +12 |
11 | Antalyaspor | 28 | 10 | 12 | 6 | 32 | 52 | 36 | -20 |
12 | Konyaspor | 28 | 9 | 12 | 7 | 34 | 40 | 34 | -6 |
13 | Çaykur Rizespor | 27 | 10 | 14 | 3 | 34 | 46 | 33 | -12 |
14 | Alanyaspor | 28 | 8 | 13 | 7 | 32 | 42 | 31 | -10 |
15 | Sivasspor | 28 | 8 | 14 | 6 | 38 | 46 | 30 | -8 |
16 | Bodrum FK | 28 | 8 | 14 | 6 | 22 | 33 | 30 | -11 |
17 | Kayserispor | 27 | 7 | 11 | 9 | 32 | 46 | 30 | -14 |
18 | Hatayspor | 27 | 4 | 16 | 7 | 29 | 51 | 19 | -22 |
19 | Adana Demirspor | 27 | 2 | 21 | 4 | 26 | 65 | 2 | -39 |
Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1 | Kocaelispor | 31 | 18 | 5 | 8 | 47 | 25 | 62 | +22 |
2 | Fatih Karagümrük | 31 | 16 | 7 | 8 | 50 | 30 | 56 | +20 |
3 | Erzurumspor FK | 31 | 16 | 9 | 6 | 45 | 26 | 54 | +19 |
4 | Gençlerbirliği | 31 | 14 | 8 | 9 | 40 | 32 | 51 | +8 |
5 | Bandırmaspor | 31 | 14 | 8 | 9 | 41 | 38 | 51 | +3 |
6 | İstanbulspor | 31 | 15 | 12 | 4 | 49 | 30 | 49 | +19 |
7 | Çorum FK | 31 | 12 | 9 | 10 | 40 | 33 | 46 | +7 |
8 | Amed SK | 31 | 11 | 7 | 13 | 35 | 28 | 46 | +7 |
9 | Boluspor | 31 | 12 | 10 | 9 | 37 | 30 | 45 | +7 |
10 | Ümraniyespor | 31 | 12 | 10 | 9 | 42 | 36 | 45 | +6 |
11 | Esenler Erokspor | 31 | 11 | 9 | 11 | 44 | 38 | 44 | +6 |
12 | Iğdır FK | 31 | 12 | 11 | 8 | 35 | 30 | 44 | +5 |
13 | Keçiörengücü | 31 | 11 | 11 | 9 | 49 | 42 | 42 | +7 |
14 | Pendikspor | 31 | 11 | 12 | 8 | 38 | 40 | 41 | -2 |
15 | Sakaryaspor | 31 | 9 | 10 | 12 | 41 | 45 | 39 | -4 |
16 | MKE Ankaragücü | 31 | 11 | 15 | 5 | 39 | 37 | 38 | +2 |
17 | Manisa FK | 31 | 11 | 16 | 4 | 38 | 42 | 37 | -4 |
18 | Şanlıurfaspor | 31 | 9 | 15 | 7 | 37 | 42 | 34 | -5 |
19 | Adanaspor | 31 | 6 | 16 | 9 | 26 | 50 | 27 | -24 |
20 | Yeni Malatyaspor | 31 | 0 | 31 | 0 | 11 | 110 | 21 | -99 |
Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1 | Sarıyer | 29 | 21 | 2 | 6 | 71 | 19 | 69 | +52 |
2 | Batman Petrolspor | 29 | 22 | 5 | 2 | 52 | 20 | 68 | +32 |
3 | GMG Kastamonuspor | 29 | 17 | 2 | 10 | 50 | 21 | 61 | +29 |
4 | Altınordu | 29 | 15 | 4 | 10 | 52 | 27 | 55 | +25 |
5 | Adana 1954 Futbol Kulübü | 29 | 15 | 7 | 7 | 50 | 26 | 52 | +24 |
6 | İskenderunspor A.Ş. | 28 | 12 | 6 | 10 | 43 | 29 | 46 | +14 |
7 | Beykoz Anadolu | 29 | 13 | 9 | 7 | 39 | 38 | 46 | +1 |
8 | 1461 Trabzon FK | 29 | 11 | 11 | 7 | 38 | 32 | 40 | +6 |
9 | Fethiyespor | 29 | 9 | 10 | 10 | 30 | 31 | 37 | -1 |
10 | 24Erzincanspor | 29 | 9 | 10 | 10 | 41 | 43 | 37 | -2 |
11 | Kırklarelispor | 29 | 9 | 11 | 9 | 36 | 36 | 36 | 0 |
12 | İnegölspor | 29 | 8 | 10 | 11 | 34 | 42 | 32 | -8 |
13 | Isparta 32 Spor | 29 | 6 | 11 | 12 | 27 | 35 | 30 | -8 |
14 | Sincan Belediye Ankaraspor | 29 | 7 | 14 | 8 | 32 | 37 | 29 | -5 |
15 | Kepezspor FAŞ | 29 | 7 | 15 | 7 | 32 | 43 | 28 | -11 |
16 | Karaköprü Belediyespor | 29 | 4 | 17 | 8 | 27 | 46 | 20 | -19 |
17 | Altay | 28 | 6 | 19 | 3 | 23 | 61 | 18 | -38 |
18 | Hes İlaç Afyonspor | 29 | 0 | 28 | 1 | 6 | 97 | 5 | -91 |
Takım | O | G | M | B | A | Y | P | AV | |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1 | Bursaspor | 26 | 18 | 1 | 7 | 55 | 12 | 61 | +43 |
2 | Karşıyaka | 26 | 16 | 4 | 6 | 50 | 23 | 54 | +27 |
3 | Düzcespor | 26 | 14 | 5 | 7 | 35 | 22 | 49 | +13 |
4 | Belediye Kütahyaspor | 26 | 14 | 6 | 6 | 47 | 30 | 48 | +17 |
5 | Muş Spor Kulübü | 26 | 12 | 4 | 10 | 36 | 21 | 46 | +15 |
6 | Silifke Belediye Spor | 26 | 12 | 7 | 7 | 46 | 30 | 43 | +16 |
7 | Anadolu Üniversitesi | 26 | 11 | 8 | 7 | 34 | 28 | 40 | +6 |
8 | Artvin Hopaspor | 26 | 9 | 8 | 9 | 18 | 24 | 36 | -6 |
9 | Kahramanmaraşspor | 26 | 8 | 13 | 5 | 27 | 35 | 29 | -8 |
10 | Bulvarspor | 26 | 7 | 12 | 7 | 30 | 47 | 28 | -17 |
11 | Tokat Bld Plevnespor | 26 | 6 | 12 | 8 | 21 | 26 | 26 | -5 |
12 | Bornova 1877 | 26 | 5 | 11 | 10 | 31 | 44 | 25 | -13 |
13 | Kırşehir Futbol SK | 26 | 6 | 14 | 6 | 23 | 45 | 24 | -22 |
14 | 23 Elazığ Futbol Kulübü | 26 | 5 | 13 | 8 | 16 | 27 | 23 | -11 |
15 | Kuşadasıspor | 26 | 6 | 18 | 2 | 22 | 47 | 20 | -25 |
16 | Ergene Velimeşe | 26 | 4 | 17 | 5 | 13 | 43 | 17 | -30 |
Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
---|---|---|---|
04/04/2025 | Adana Demirspor | vs | Kayserispor |
05/04/2025 | Çaykur Rizespor | vs | Sivasspor |
05/04/2025 | Başakşehir FK | vs | Konyaspor |
05/04/2025 | Antalyaspor | vs | Samsunspor |
06/04/2025 | Alanyaspor | vs | Bodrum FK |
06/04/2025 | Hatayspor | vs | Eyüpspor |
06/04/2025 | Fenerbahçe | vs | Trabzonspor |
07/04/2025 | Göztepe | vs | Gaziantep FK |
07/04/2025 | Kasımpaşa | vs | Beşiktaş |
Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
---|---|---|---|
04/04/2025 | İstanbulspor | vs | Yeni Malatyaspor (H:1) |
04/04/2025 | Amed SK | vs | Iğdır FK |
04/04/2025 | Şanlıurfaspor | vs | Boluspor |
05/04/2025 | Manisa FK | vs | Keçiörengücü |
05/04/2025 | Sakaryaspor | vs | Adanaspor |
05/04/2025 | Çorum FK | vs | Esenler Erokspor |
05/04/2025 | Fatih Karagümrük | vs | Erzurumspor FK |
06/04/2025 | Ümraniyespor | vs | Pendikspor |
06/04/2025 | Bandırmaspor | vs | Kocaelispor |
06/04/2025 | MKE Ankaragücü | vs | Gençlerbirliği |
09/04/2025 | Pendikspor - MKE Ankaragücü | MKE Ankaragücü ligde deplasmandaki son 6 maçında hiç kazanamadı | Pendikspor yenilmez |
09/04/2025 | Boluspor - Sakaryaspor | Boluspor ligde evindeki son 5 maçında hiç kaybetmedi | Boluspor yenilmez |
10/04/2025 | Yeni Malatyaspor - Bandırmaspor | Yeni Malatyaspor ligdeki son 31 maçını kaybetti | Bandırmaspor kazanır |
10/04/2025 | Yeni Malatyaspor - Bandırmaspor | Bandırmaspor ligdeki son 5 maçında hiç kaybetmedi | Bandırmaspor yenilmez |
10/04/2025 | Adanaspor - Kocaelispor | Kocaelispor ligdeki son 11 maçında hiç kaybetmedi | Kocaelispor yenilmez |
Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
---|---|---|---|
06/04/2025 | Adana 01 Futbol Kulübü | vs | İskenderunspor A.Ş. |
06/04/2025 | Batman Petrolspor | vs | İnegölspor |
06/04/2025 | Beykoz Anadolu | vs | Isparta 32 Spor |
06/04/2025 | Fethiyespor | vs | Kepezspor FAŞ |
06/04/2025 | GMG Kastamonuspor | vs | Kırklarelispor |
06/04/2025 | Karaköprü Belediyespor | vs | Sarıyer |
06/04/2025 | Sincan Belediye Ankaraspor | vs | 24Erzincanspor |
06/04/2025 | 1461 Trabzon FK | vs | Altınordu |
12/04/2025 | Altınordu | vs | Adana 01 Futbol Kulübü |
Tarih | Ev Sahibi | Sonuç | Konuk Takım |
---|---|---|---|
06/04/2025 | Anadolu Üniversitesi | vs | Düzcespor |
06/04/2025 | Belediye Kütahyaspor | vs | Artvin Hopaspor |
06/04/2025 | Bursaspor | vs | 23 Elazığ Futbol Kulübü |
06/04/2025 | Ergene Velimeşe | vs | Kuşadasıspor |
06/04/2025 | Kahramanmaraşspor | vs | Karşıyaka |
06/04/2025 | Kırşehir Futbol SK | vs | Bulvarspor |
06/04/2025 | Muş Spor Kulübü | vs | Tokat Bld Plevnespor |
06/04/2025 | Silifke Belediye Spor | vs | Bornova 1877 |
06/04/2025 | Muş Spor Kulübü - Tokat Bld Plevnespor | Tokat Bld Plevnespor ligde deplasmandaki son 7 maçında hiç kazanamadı | Muş Spor Kulübü yenilmez |